Yenidoğan Yoğun Bakım Ünitesinde Tedavi Edilen Hastalıklar
Yenidoğan Yoğun Bakım Ünitesinde Tedavi Edilen Hastalıklar
Yenidoğan Yoğun Bakım Ünitesi (YBÜ), doğumdan sonra özel bakım gerektiren bebekler için kritik bir sağlık birimidir. Yenidoğanlar, bağışıklık sistemlerinin tam olarak gelişmemiş olması ve organlarının olgunlaşmamış olması nedeniyle çeşitli sağlık sorunlarıyla karşılaşabilirler. YBÜ, bu bebeklere yönelik özel tıbbi müdahaleleri ve tedavileri sunarak, hayati tehlike taşıyan durumları yönetir ve sağlıklı bir gelişim için ortam hazırlar. Aşağıda, yenidoğan yoğun bakım ünitesinde tedavi edilen bazı hastalıklar ve durumlar ele alınmaktadır.
1.Prematürite (Erken Doğum)
Prematüre doğum, gebelik süresi 37 haftanın altında tamamlanan bebeklerde görülür. Prematüre bebeklerin organları, normalde doğacak bebeklere göre daha az gelişmiştir ve bu, çeşitli sağlık sorunlarına yol açabilir. Prematüre doğan bebekler, özellikle solunum, sindirim ve bağışıklık sistemlerinde zorluklarla karşılaşabilirler. YBÜ'de prematüre bebeklere;
Solunum desteği: Oksijen tedavisi, mekanik ventilasyon veya CPAP gibi yöntemlerle bebeklerin solunum problemleri yönetilir.
Termoregülasyon: Prematüre bebeklerin vücut ısılarını düzenlemek için inkübatörler ve ısıtıcılar kullanılır.
Beslenme desteği: Prematüre bebeklerin beslenmeleri genellikle intravenöz sıvılar veya sondalar aracılığıyla yapılır.
Solunum Problemleri ve Respiratuar Distres Sendromu (RDS)
Yenidoğanlarda solunum problemleri, genellikle prematürite veya doğum travması ile ilişkilidir. Respiratuar Distres Sendromu (RDS), özellikle prematüre bebeklerde yaygın olarak görülen, akciğerlerin yeterince olgunlaşmamış olmasından kaynaklanan bir durumdur. RDS'de, akciğerlerde yeterli miktarda yüzey aktif madde (surfactant) üretilemez, bu da alveollerin çökmesine yol açar.
Surfactant tedavisi: YBÜ'de RDS tedavisinde surfaktan tedavisi kullanılarak akciğerlerin olgunlaşması sağlanır.
Solunum cihazı desteği: Oksijen tedavisi, mekanik ventilasyon veya CPAP gibi cihazlarla bebeklerin solunum desteği sağlanır.
3.Enfeksiyonlar
Yenidoğanlar, bağışıklık sistemlerinin henüz tam olarak gelişmemiş olması nedeniyle enfeksiyonlara karşı oldukça savunmasızdır. Yenidoğanlar arasında en yaygın enfeksiyonlar arasında sepsis, menenjit ve pnömoni bulunur. Enfeksiyonlar, doğum sırasında veya sonrasında fetüse geçebilir.
Antibiyotik tedavisi: Enfeksiyonlar için bebeklere uygun antibiyotik tedavisi başlanır. Bebeklerin enfeksiyonları erken dönemde tespit edilip tedavi edilmezse, ciddi sonuçlar doğurabilir.
İzlem ve monitörizasyon: Enfeksiyonların izlenmesi, vücut ısısı, kalp atış hızı ve oksijen seviyeleri gibi verilerle yapılır.
4.Yenidoğan Sarılığı (Hiperbilirubinemi)
Yenidoğan sarılığı, bebeklerin doğumdan sonraki ilk haftasında yaygın olarak görülen bir durumdur. Bu, kanındaki bilirubin seviyelerinin yüksek olması nedeniyle deri ve gözlerde sararma ile kendini gösterir. Sarılık, çoğu zaman prematüre bebeklerde daha belirgin olabilir.
Fototerapi: Sarılığın tedavisinde fototerapi (Işık tedavisi) kullanılır. Bu tedavi, bilirubinin vücutta daha hızlı bir şekilde parçalanmasını sağlar.
Kan transfüzyonu: Ciddi vakalarda, kan transfüzyonu gerekebilir.
5.Konjenital Anomaliler
Konjenital (doğumsal) anomaliler, bebeklerin doğumdan önce gelişimsel süreçlerinde oluşan yapısal ya da fonksiyonel problemleri ifade eder. Bu anomaliler kalp, böbrek, karaciğer, sindirim sistemi ve merkezi sinir sistemini etkileyebilir.
Cerrahi müdahaleler: Bazı doğumsal anomaliler, doğrudan cerrahi müdahale gerektirir. YBÜ, bu tür anomaliler için erken cerrahi müdahaleyi sağlayan bir birimdir.
Gelişimsel destek ve izleme: Anomalisi olan bebekler, doğumdan sonra gelişimlerini takip etmek ve desteklemek için YBÜ’de uzun süre izlenebilir.
6.Hipoglisemi (Düşük Kan Şekeri)
Yeni doğan bebeklerde, özellikle prematüre bebeklerde ve anne diyabetik ise, kan şekeri seviyeleri düşük olabilir. Hipoglisemi, bebek için tehlikeli olabilecek nörolojik sorunlara yol açabilir.
Glukoz takviyesi: Hipoglisemi tedavisinde intravenöz glukoz verilerek kan şekeri düzeyi normal aralığa getirilir.
Kan şekeri izleme: Bebeklerin kan şekeri seviyeleri düzenli olarak izlenir.
7.İskemik-İnflamatuar Bowel Disease (İnfantil İrritabl Bağırsak Hastalığı)
Bu hastalık, bebeklerin bağırsaklarında iltihaplanma ve kanlanma bozuklukları sonucu ortaya çıkar. Çoğunlukla prematüre bebeklerde veya düşük doğum ağırlıklı bebeklerde görülür.
Tıbbi tedavi: Enfeksiyon kontrolü, beslenme desteği ve iltihap giderici tedaviler uygulanır.
Beslenme: Anne sütü veya özel formüller ile beslenme desteklenir.
9.Dolaşım Problemleri ve Kardiyovasküler Hastalıklar
Bazı yenidoğan bebeklerde doğumsal kalp hastalıkları veya dolaşım bozuklukları olabilir. Bu hastalıklar, kan akışını düzenleyen yapısal bozukluklardan kaynaklanabilir.
İlaç tedavisi: Kan basıncı düzenlenebilir ve kalp fonksiyonları stabil hale getirilebilir.
Cerrahi müdahale: Bazı durumlarda, doğumsal kalp hastalıkları cerrahi müdahale gerektirebilir.
9.Beyin Kanamaları ve Nörolojik Problemler
Prematüre doğum ve doğum travması, beyin kanamalarına veya diğer nörolojik problemlere yol açabilir. Bu durumlar, beyin dokusunun zedelenmesiyle sonuçlanabilir.
Nörolojik izlem ve tedavi: Beyin kanaması veya nörolojik problemleri olan bebekler, özel izleme altına alınır ve uygun tedavi yöntemleri uygulanır.
Fizyoterapi ve destek: Bebeklerin gelişimsel izlem ve tedavi süreci başlatılır.
10.Metabolik Hastalıklar
Yenidoğanlar, bazı genetik veya metabolik hastalıklar nedeniyle vücutta belirli maddeleri işleyemezler. Örneğin, fenilketonüri (PKU) veya galaktozemi gibi hastalıklar doğumsal olabilir.
Erken tanı ve tedavi: Bu hastalıkların erken tanısı, tedavi edilebilmeleri için büyük önem taşır. Metabolik hastalıklar için özel diyet tedavisi veya ilaçlar gerekebilir.